ปวดไหล่ขวาลามไปถึงนิ้วหัวแม่มือ สัญญาณเตือนที่ไม่ควรข้าม: เมื่อสัญชาตญาณความกลัว... กำลังบอกให้คุณกู้คืนชีวิตปกติกลับมา
ปวดไหล่ขวาลามไปถึงนิ้วหัวแม่มือ สัญญาณเตือนที่ไม่ควรข้าม: เมื่อสัญชาตญาณความกลัว... กำลังบอกให้คุณกู้คืนชีวิตปกติกลับมา
สัญญาณเตือนภัยจากร่างกาย: เมื่ออาการปวดไม่ใช่แค่เรื่องของกล้ามเนื้อ
เคยไหมครับ? ตื่นขึ้นมาตอนเช้าพร้อมกับความรู้สึกเสียวแปลบที่สะบักขวา มันไม่ได้หยุดอยู่แค่นั้น แต่มันเริ่มลามลงมาตามต้นแขน ผ่านข้อศอก จนกระทั่งมาลงเอยด้วยความรู้สึกชาและหนึบที่บริเวณนิ้วหัวแม่มือ หลายคนพยายามหาทางออกด้วยการนวด บีบเฟ้น หรือซื้อยาแก้ปวดมากินเอง หวังว่าตื่นมาอีกวันอาการจะหายไป แต่ความจริงกลับตรงกันข้าม ยิ่งปล่อยไว้อาการกลับยิ่งรุนแรงขึ้นเรื่อยๆ จนแม้แต่การยกแก้วกาแฟตอนเช้า หรือการเอื้อมมือไปหยิบกระเป๋าเบาะหลังรถก็กลายเป็นความทุกข์ทรมานอย่างแสนสาหัส
ร่างกายของเรามีระบบเตือนภัยที่น่าทึ่งมากครับ เมื่อใดก็ตามที่โครงสร้างภายในเกิดความผิดปกติ สมองส่วนที่คุมสัญชาตญาณการอยู่รอดจะหลั่งสารความเครียดออกมาเพื่อกระตุ้นให้เราหยุดและหันกลับมามอง อาการปวดเสียวลามจากไหล่ลงไปถึงนิ้วหัวแม่มือนั้น ไม่ใช่จุดเริ่มต้นของความเจ็บปวดธรรมดา แต่มันคือโครงข่ายสัญญาณเตือนภัยที่กำลังบอกว่า "มีบางอย่างกำลังถูกกดทับหรืออักเสบอย่างรุนแรง" และหากคุณยังคงฝืนใช้งานต่อไป คุณกำลังเสี่ยงที่จะสูญเสียการควบคุมกล้ามเนื้อมือข้างขวาซึ่งเป็นมือข้างสำคัญในการทำงานเลี้ยงดูครอบครัว
เรื่องเล่าจากห้องตรวจ: ปลอกคอเสื้อที่แน่นเกินไป หรือเส้นประสาทที่กำลังร้องขอชีวิต
ในห้องตรวจของผม ผมได้พบกับคนไข้รายหนึ่ง สมมติว่าชื่อ คุณสมชาย อายุ 45 ปี เป็นหัวหน้าทีมวิศวกรที่ต้องนั่งทำงานหน้าคอมพิวเตอร์และตรวจเช็กแบบแปลนผ่านหน้าจอวันละไม่ต่ำกว่า 8-10 ชั่วโมง คุณสมชายเล่าให้ผมฟังด้วยแววตาที่อ่อนล้าว่า "ตอนแรกผมคิดว่าแค่ออฟฟิศซินโดรมธรรมดาครับหมอ นั่งทำงานไปก็ปวดบ่าขวาไป เลยไปนวดแผนโบราณให้เขาเน้นกดจุดที่ไหล่ ปรากฏว่าพอนวดเสร็จ แทนที่จะเบาลง รุ่งขึ้นอาการกลับระเบิดกลายเป็นปวดเสียวเหมือนไฟช็อตลามลงแขนขวา ตอนนี้นิ้วหัวแม่มือชาจนหยิบปากกาเขียนหนังสือแทบไม่ได้ แขนมันล้าไม่มีแรง นอนตะแคงขวาก็ไม่ได้เลย ทรมานมากครับ"
คุณสมชายยอมรับว่าเขารู้สึกกลัวมาก กลัวว่าแขนขวาจะพิการ กลัวว่าจะต้องเข้ารับการผ่าตัดใหญ่จนต้องหยุดงานยาวและขาดรายได้ไปจรรโลงครอบครัว ความกังวลเหล่านี้ทำให้เขาเครียดจนนอนไม่หลับมาหลายสัปดาห์ สิ่งที่คุณสมชายกำลังเผชิญอยู่คือสิ่งเดียวกับที่คนวัยทำงานจำนวนมากกำลังเจอ นั่นคือการพยายามรักษาอาการที่ปลายเหตุ โดยไม่รู้เลยว่าต้นตอของกระแสไฟช็อตและอาการชานั้น แท้จริงแล้วซ่อนอยู่ลึกกว่าที่คิด
ถอดรหัสโครงข่ายกระแสไฟฟ้า: เข้าใจกลไกการปวดร้าวอย่างง่าย
เพื่อให้อ่านเข้าใจง่ายที่สุด ผมอยากชวนทุกท่านมาเปรียบเทียบร่างกายของเรากับระบบไฟฟ้าในบ้านครับ ลองจินตนาการว่า สมองและไขสันหลัง ของเราคือ "สถานีจ่ายไฟหลัก" ส่วน เส้นประสาท ที่วิ่งออกจากคอผ่านไหล่ลงไปที่ปลายนิ้วมือ ก็คือ "สายไฟเส้นใหญ่" ที่ทำหน้าที่ส่งกระแสไฟฟ้าไปเปิดหลอดไฟที่ปลายทาง ซึ่งในเคสนี้หลอดไฟดวงสุดท้ายก็คือ นิ้วหัวแม่มือ นั่นเอง
เมื่อสายไฟเส้นนี้ถูกกดทับหรือชำรุด ไม่ว่าจุดที่ชำรุดจะอยู่ที่ต้นทาง (บริเวณกระดูกคอ) หรือระหว่างทาง (บริเวณข้อต่อไหล่) ผลลัพธ์ที่เกิดขึ้นคือ หลอดไฟที่ปลายนิ้วหัวแม่มือจะเริ่มกะพริบ สัญญาณขาดๆ หายๆ กลายเป็นความรู้สึกชา ยิบๆ หรือปวดแสบปวดร้อนขึ้นมาทันที ดังนั้น อาการที่นิ้วหัวแม่มือจึงไม่ได้แปลว่านิ้วหัวแม่มือพัง แต่เป็นเพราะสายไฟที่ส่งมาเลี้ยงมันกำลังเจอปัญหาระหว่างทางครับ
3 ผู้ต้องสงสัยหลัก: สาเหตุเบื้องหลังอาการปวดไหล่ลามไปนิ้วหัวแม่มือ
เมื่อคนไข้มาด้วยอาการปวดไหล่ขวาร้าวลงนิ้วหัวแม่มือ ทางการแพทย์จะมุ่งเป้าไปที่ 3 สาเหตุหลักๆ ซึ่งเปรียบเสมือนผู้ต้องสงสัยที่ต้องนำมาสืบสวนอย่างละเอียดครับ
1. โรคกระดูกคอเสื่อมหรือหมอนรองกระดูกคอเคลื่อนกดทับเส้นประสาท (Cervical Radiculopathy)
นี่คือต้นทางของระบบไฟฟ้าครับ กระดูกคอชิ้นที่ 5 และ 6 ($C_5-C_6$) เป็นจุดที่มีเส้นประสาทวิ่งออกมารับความรู้สึกและคุมกล้ามเนื้อบริเวณไหล่ ต้นแขน และนิ้วหัวแม่มือโดยเฉพาะ เมื่อเราอายุมากขึ้น หรือมีพฤติกรรมก้มหน้าเล่นมือถือ ยื่นคอไปหาจอคอมพิวเตอร์นานๆ หมอนรองกระดูกคอซึ่งเปรียบเสมือน "ไส้ขนมปังนุ่มๆ" จะเริ่มทรุดตัว แตก หรือปลิ้นออกมา จนไปกดเบียดเส้นประสาทคออย่างจัง ทำให้กระแสไฟฟ้าวิ่งผิดพลาด เกิดอาการปวดเสียวแปลบเหมือนไฟช็อตวิ่งพุ่งจากคอบ่า ลามลงมาที่ไหล่ แขน และมาลงเอยที่นิ้วหัวแม่มืออย่างชัดเจน
2. โรคเส้นเอ็นหัวไหล่อักเสบหรือฉีกขาด (Rotator Cuff Pathology)
นี่คือปัญหาระหว่างทางครับ บริเวณข้อไหล่ของเรามีกลุ่มเส้นเอ็น 4 เส้นที่ทำหน้าที่เหมือน "เชือกสมอเรือ" คอยดึงให้หัวกระดูกแขนยึดเบ้าไหล่ไว้อย่างมั่นคง หากเส้นเอ็นกลุ่มนี้เกิดการอักเสบเรื้อรัง หินปูนเกาะ หรือฉีกขาดจากการใช้งานหนัก ยกของสูงบ่อยๆ หรือเสื่อมตามวัย จะทำให้เกิดความเจ็บปวดอย่างรุนแรงบริเวณข้อไหล่ และอาการปวดนี้สามารถ "ร้าว" ลงมาตามกล้ามเนื้อต้นแขนและลงมาที่มือนิ้วหัวแม่มือได้เช่นกัน เนื่องจากสมองของเราประมวลผลสัญญาณความเจ็บปวดจากบริเวณไหล่และแขนทับซ้อนกันผ่านทางโครงข่ายเส้นประสาทชุดเดียวกันครับ
3. กลุ่มอาการเส้นประสาทถูกกดทับร่วมกันสองจุด (Double Crush Syndrome)
นี่คือผู้ต้องสงสัยที่น่ากลัวที่สุด และเป็นสิ่งที่คนไข้หลายคนนึกไม่ถึงครับ ทางการแพทย์พบว่า ในบางกรณี เส้นประสาทเส้นเดียวกันอาจถูกกดทับพร้อมกัน "ทั้งสองจุด" คือจุดแรกถูกกดทับเล็กน้อยที่บริเวณกระดูกคอ และจุดที่สองถูกกดทับซ้ำเติมที่บริเวณช่องไหล่หรือข้อมือ เปรียบเหมือนสายยางรดน้ำต้นไม้ที่ถูกเหยียบเบาๆ ที่ต้นสาย และถูกหินทับซ้ำอีกทีที่กลางสาย ทำให้น้ำไหลผ่านไม่ได้เลย อาการของคนไข้กลุ่มนี้จะมีความซับซ้อนมาก รักษาไหล่อย่างเดียวก็ไม่หาย รักษาคอย่างเดียวก็ไม่ดีขึ้น ต้องอาศัยความเชี่ยวชาญของแพทย์ในการแกะปมและรักษาไปพร้อมๆ กันทั้งสองส่วนครับ
ปัจจัยเสี่ยงที่ทำให้ร่างกายเสื่อมก่อนวัย
พฤติกรรมและสภาพร่างกายแบบไหนที่เดินหน้าเข้าหาความเสี่ยงนี้? มารู้เท่าทัน 5 ปัจจัยสำคัญกันครับ
พฤติกรรมการทำงานที่ผิดสุขลักษณะ (Poor Ergonomics): นั่งก้มหน้า ยื่นคอ ค่อมไหล่ ทำงานหน้าจอคอมพิวเตอร์หรือสมาร์ทโฟนติดต่อกันเกิน 2 ชั่วโมงโดยไม่เปลี่ยนท่า
การใช้งานข้อไหล่และแขนซ้ำๆ (Repetitive Overuse): การทำงานที่ต้องยกแขนสูงเหนือศีรษะบ่อยๆ เช่น ช่างไฟ ช่างทาสี หรือการเล่นกีฬา เช่น แบดมินตัน เทนนิส
อายุและความเสื่อมตามธรรมชาติ (Aging and Degeneration): เมื่ออายุล่วงเข้าสู่วัย 40 ปี หมอนรองกระดูกและเส้นเอ็นจะเริ่มสูญเสียความยืดหยุ่นและน้ำภายในโครงสร้าง ทำให้เกิดการฉีกขาดหรือกดทับได้ง่ายขึ้น
การบาดเจ็บหรืออุบัติเหตุในอดีต (Previous Trauma): เคยประสบอุบัติเหตุรถชนแล้วคอสะบัด (Whiplash injury) หรือเคยไหล่กระแทก ลื่นล้ม ซึ่งทิ้งรอยโรคเรื้อรังเอาไว้
ภาวะน้ำหนักเกินและขาดการออกกำลังกาย (Obesity and Physical Inactivity): ทำให้น้ำหนักลงที่กระดูกสันหลังส่วนคอมากขึ้น และกล้ามเนื้อรอบแกนกลางรวมถึงสะบักไม่แข็งแรงพอที่จะช่วยพยุงข้อต่อ
สู่กระบวนการสืบสวนโรค: การตรวจวินิจฉัยอย่างแม่นยำ
การจะรักษาให้หายขาดได้นั้น สิ่งสำคัญที่สุดคือการวินิจฉัยที่ถูกต้องเพื่อแยกโรคให้ชัดเจน แพทย์เฉพาะทางจะมีขั้นตอนการตรวจที่เป็นระบบดังนี้ครับ
การตรวจร่างกายอย่างละเอียด (Physical Examination): แพทย์จะทดสอบความแข็งแรงของกล้ามเนื้อแขนขวา ตรวจสอบการรับความรู้สึกของผิวหนัง และทำท่าทดสอบพิเศษ เช่น การกดและเอียงคอเพื่อดูว่ากระตุ้นอาการไฟช็อตลงนิ้วหัวแม่มือหรือไม่ (Spurling's test) รวมถึงการขยับข้อไหล่ในมุมต่างๆ เพื่อเช็กความสมบูรณ์ของเส้นเอ็น
การถ่ายภาพเอกซเรย์ (X-ray): ช่วยให้เห็นโครงสร้างของกระดูกคอและข้อไหล่ในภาพรวม ตรวจสอบระยะห่างระหว่างช่องกระดูกว่าแคบลงหรือไม่ หรือมีกระดูกงอกรุกรานช่องเส้นประสาทตรงไหน
การตรวจด้วยคลื่นแม่เหล็กไฟฟ้า (MRI): นี่คืออาวุธสำคัญที่ช่วยให้เห็นเนื้อเยื่ออ่อน หมอนรองกระดูก คราบหินปูน และเส้นประสาทอย่างชัดเจน 3 มิติ ทำให้แพทย์เห็นเลยว่าหมอนรองกระดูกคอปลิ้นอุดตันเส้นประสาทระดับมิลลิเมตร หรือเส้นเอ็นไหล่ขวาฉีกขาดไปกี่เปอร์เซ็นต์
การตรวจกระแสไฟฟ้าในเส้นประสาทและกล้ามเนื้อ (EMG and Nerve Conduction Study): ในกรณีที่สงสัยภาวะการกดทับซ้อนกันสองจุด การตรวจนี้จะช่วยวัดความเร็วและปริมาณกระแสไฟฟ้าในเส้นประสาท เพื่อระบุพิกัดที่แท้จริงว่าเส้นประสาทเกิดการบล็อกหรือเสียหายที่จุดไหนแน่
แนวทางการรักษาแบบขั้นบันได: คืนอิสรภาพให้ร่างกายโดยไม่ต้องผ่าตัด
ข่าวดีคือ คนไข้มากกว่า 85-90% ที่มีอาการปวดไหล่ลามลงแขนสามารถรักษาให้หายดีและกลับไปใช้ชีวิตปกติได้โดยไม่จำเป็นต้องเข้ารับการผ่าตัดใหญ่ครับ ทางการแพทย์เราจะใช้แนวทางการรักษาแบบเป็นลำดับขั้นเพื่อความปลอดภัยสูงสุดของคนไข้ดังนี้
1. การปรับพฤติกรรมและยศาสตร์ในการทำงาน
สิ่งแรกที่ต้องทำคือการกำจัดต้นตอของแรงกดทับ ปรับหน้าจอคอมพิวเตอร์ให้อยู่ในระดับสายตาเพื่อไม่ให้คอก้ม ปรับเก้าอี้ให้มีที่เท้าแขนเพื่อลดภาระของกล้ามเนื้อบ่าไหล่ และตั้งกฎเหล็กให้ตัวเองเปลี่ยนอิริยาบถ ลุกขึ้นยืดเหยียดกล้ามเนื้อคอและสะบักทุกๆ 45 นาที
2. กายภาพบำบัดฟื้นฟูโครงสร้าง
การทำกายภาพบำบัดอย่างถูกวิธีโดยนักกายภาพบำบัดจะช่วยได้มากครับ แพทย์จะแนะนำการใช้เครื่องมือลดปวด เช่น เลเซอร์กำลังสูง (High-power laser) คลื่นกระแทก (Shockwave therapy) ร่วมกับการจัดท่าทางและการออกกำลังกายเพื่อเพิ่มความแข็งแรงให้กับกล้ามเนื้อรอบคอและสะบัก เพื่อสร้าง "เกราะกำบังธรรมชาติ" มาช่วยพยุงข้อต่อไม่ให้กดทับเส้นประสาทซ้ำอีก
3. การรักษาด้วยยาอย่างสมเหตุสมผล
การใช้ยาในกลุ่มนี้จะไม่ใช่แค่ยาแก้ปวดธรรมดา แต่แพทย์จะจัดยาในกลุ่มต้านการอักเสบที่ไม่ใช่สเตียรอยด์ (NSAIDs) ร่วมกับยาบำรุงและยาปรับกระแสประสาท (Neuropathic pain medications) เพื่อลดความไวของเส้นประสาทที่กำลังอักเสบ ช่วยให้คนไข้คลายความทุกข์ทรมานและสามารถนอนหลับพักผ่อนได้เต็มที่เพื่อดึงระบบซ่อมแซมตัวเองของร่างกายกลับมาทำงาน
4. การฉีดยาเฉพาะจุดโดยใช้เครื่องอัลตราซาวด์นำทาง (Ultrasound-guided Injection)
หากปรับพฤติกรรม ทำกายภาพ และกินยาแล้วอาการยังไม่ดีขึ้น เทคโนโลยีปัจจุบันช่วยให้เราสามารถรักษาได้อย่างตรงจุดโดยไม่ต้องผ่าตัดครับ แพทย์จะใช้เครื่อง อัลตราซาวด์ (Ultrasound) ความถี่สูงสแกนส่องดูเส้นประสาทหรือเส้นเอ็นที่มีปัญหาในแบบเรียลไทม์ จากนั้นจะทำการสะกิดแยกพังผืดหรือฉีดยาลดการอักเสบเข้าสู่บริเวณรอบรากประสาทคอ (คอเสื่อม) หรือในช่องข้อไหล่ (เอ็นไหล่อักเสบ) ได้อย่างแม่นยำระดับมิลลิเมตร โดยไม่โดนเส้นเลือดใหญ่ ปลอดภัยสูง เจ็บน้อย และช่วยให้อาการปวดเสียวรวมถึงอาการชาทุเลาลงได้อย่างรวดเร็ว
5. การผ่าตัดเฉพาะกรณีที่จำเป็นจริงๆ
แพทย์จะพิจารณาการผ่าตัดก็ต่อเมื่อคนไข้มีอาการรุนแรง เช่น กล้ามเนื้อแขนขวาเริ่มฝ่อลีบอย่างเห็นได้ชัด มืออ่อนแรงจนทำของตกบ่อยๆ ควบคุมการกลั้นขับถ่ายไม่ได้ หรือรักษาด้วยวิธีอื่นๆ ข้างต้นอย่างเต็มที่แล้ว 2-3 เดือนอาการไม่ดีขึ้น การผ่าตัดในปัจจุบันก็เป็นแบบส่องกล้องแผลเล็ก (Minimally Invasive Surgery) ซึ่งบาดเจ็บน้อยและฟื้นตัวได้ไวมากครับ
พยากรณ์โรค: โรคนี้จะหายขาดไหม?
คำถามยอดฮิตที่ทุกคนอยากรู้คือ "หมอครับ มันจะหายร้อยเปอร์เซ็นต์ไหม?" คำตอบคือ หายได้ครับ หากได้รับการวินิจฉัยและรักษาอย่างถูกต้องตั้งแต่เนิ่นๆ อาการปวดและชาจะค่อยๆ ลดลงตามลำดับ โดยทั่วไปเนื้อเยื่อและเส้นประสาทที่อักเสบจะใช้เวลาฟื้นตัวประมาณ 4-12 สัปดาห์ ขึ้นอยู่กับความรุนแรงที่เป็นมานานแค่ไหน อย่างไรก็ตาม โรคนี้มีโอกาสกลับมาเป็นซ้ำได้อีกหากคนไข้หายดีแล้วแต่กลับไปใช้ชีวิตและทำงานด้วยพฤติกรรมเดิมๆ ก้มคอแบบเดิม นั่งไหล่ห่อแบบเดิม ดังนั้นการรักษาระยะยาวที่ยั่งยืนที่สุดคือการปรับไลฟ์สไตล์ของตัวเราเองครับ
ภาวะแทรกซ้อนที่ต้องระวังหากปล่อยปละละเลย
หากคุณเลือกที่จะทนปวดและปล่อยให้อาการนี้เรื้อรังโดยไม่รักษา ร่างกายอาจต้องเผชิญกับภาวะแทรกซ้อนที่ยากจะเยียวยาดังนี้ครับ
เส้นประสาทเสียหายถาวร (Permanent Nerve Damage): การกดทับที่ยาวนานจะทำให้เส้นประสาทขาดเลือดไปเลี้ยง เนื้อเยื่อเส้นประสาทจะค่อยๆ ตายลง ส่งผลให้อาการชาแปรเปลี่ยนเป็นความรู้สึกหนาถาวรเหมือนใส่ถุงมือหนาๆ ตลอดเวลา
กล้ามเนื้อแขนและมือขวาอ่อนแรงจนฝ่อลีบ (Muscle Atrophy): สังเกตได้จากเนินกล้ามเนื้อตรงโคนนิ้วหัวแม่มือจะเริ่มบุ๋มลง แขนขวาผอมกว่าแขนซ้าย หยิบจับอะไรก็ร่วงหล่น ไม่มีแรงหมุนลูกบิดประตู
ข้อไหล่ติดยึดรุนแรง (Frozen Shoulder): เนื่องจากคนไข้กลัวความเจ็บปวด จึงเลือกที่จะอยู่นิ่งๆ ไม่ยอมขยับแขนขวา นานวันเข้าเนื้อเยื่อหุ้มข้อไหล่จะหดตัวและเกิดพังผืดมายึดเหนี่ยว จนทำให้ยกแขนไม่ขึ้นอีกเลยแม้จะหายปวดแล้วก็ตาม
5 วิธีป้องกันตนเองให้ห่างไกลโรค
ตัดไฟตั้งแต่ต้นลม ป้องกันโครงสร้างร่างกายของคุณด้วยหลักปฏิบัติ 5 ข้อสั้นๆ นี้ครับ
จัดโต๊ะทำงานให้เป็นมิตร (Ergonomic Setup): หน้าจอคอมพิวเตอร์ต้องตรงหน้า คอตั้งตรง ไหล่ไม่ยก ข้อศอกทำมุม 90 องศาขนานกับโต๊ะ
กฎ 45/5 นาที (Take Micro-breaks): ตั้งนาฬิกาเตือนตัวเองทุกๆ 45 นาที ให้ลุกขึ้นยืน เดิน บิดขี้เกียจ และยืดกล้ามเนื้อคอบ่าไหล่เป็นเวลา 5 นาที
บริหารเพิ่มความแข็งแรง (Strengthening Exercises): ออกกำลังกายเน้นกล้ามเนื้อสะบักและรอบคอ เช่น ท่าดึงยางยืด ท่าเก็บคาง (Chin tuck) เพื่อสร้างเกราะกำบังให้กระดูกคอ
หลีกเลี่ยงการสะพายกระเป๋าหนักข้างเดียว (Avoid One-sided Loading): เปลี่ยนมาใช้กระเป๋าเป้สะพายสองข้าง หรือลดน้ำหนักสิ่งของในกระเป๋าลง เพื่อไม่ให้บ่าข้างใดข้างหนึ่งต้องรับแรงกดทับที่มากเกินไป
นอนหลับในท่าที่ถูกต้อง (Proper Sleeping Posture): เลือกหมอนที่มีความสูงพอดี พยุงความโค้งของกระดูกคอได้เหมาะสม ไม่สูงเกินไปจนคอก้ม และไม่ต่ำเกินไปจนคอแหงน
คลายข้อข้องใจ: ถาม-ตอบเรื่องปวดไหล่ลามลงนิ้วหัวแม่มือ
Q: ปวดไหล่แล้วชามือขวา อันตรายมากไหม?
A: ถือเป็นสัญญาณเตือนที่ต้องให้ความสำคัญครับ หากเป็นแค่ปวดเมื่อยล้าอาจรอได้ แต่ถ้ามีอาการชาแปลบเหมือนไฟช็อตวิ่งลงนิ้วหัวแม่มือ หรือแขนเริ่มล้าไม่มีแรง แปลว่ามีกระบวนการกดทับเส้นประสาทแล้ว ควรรีบพบแพทย์เพื่อวินิจฉัย ไม่ควรปล่อยทิ้งไว้จนกล้ามเนื้อฝ่อลีบครับ
Q: มีอาการแบบนี้ จำเป็นต้องตรวจ MRI ทุกรายหรือไม่?
A: ไม่จำเป็นต้องเริ่มด้วย MRI ทุกรายครับ ในเบื้องต้นแพทย์จะตรวจร่างกายและเอกซเรย์ดูก่อน หากอาการไม่รุนแรงและตอบสนองดีต่อการรักษาเบื้องต้นก็ไม่จำเป็นต้องส่งตรวจ แต่หากคนไข้มีอาการอ่อนแรงชัดเจน รักษาทางยาและกายภาพบำบัดแล้วไม่ดีขึ้นใน 4-6 สัปดาห์ แพทย์จะส่งตรวจ MRI เพื่อวางแผนการรักษาขั้นต่อไปอย่างแม่นยำครับ
Q: ปวดร้าวชามือขวามานานแค่ไหน ถึงควรรีบมาพบแพทย์เฉพาะทาง?
A: หากมีอาการปวดรุนแรงจนนอนไม่หลับ หรือมีอาการชาติดต่อกันเกิน 1-2 สัปดาห์ โดยที่พักการใช้งานแล้วไม่ดีขึ้น หรือเริ่มสังเกตเห็นมือขวาหยิบจับของชิ้นเล็กๆ ลำบาก เช่น ติดกระดุมเสื้อไม่ได้ ควรรีบมาพบแพทย์เฉพาะทางโรคกระดูกและข้อทันทีครับ ยิ่งตรวจพบไว โอกาสหายโดยไม่ต้องผ่าตัดก็ยิ่งสูงครับ
สรุปประเด็นสำคัญเพื่อการดูแลตัวเอง
อาการปวดไหล่ขวาร้าวลงนิ้วหัวแม่มือ มักมีสาเหตุหลักมาจากหมอนรองกระดูกคอเสื่อมกดทับเส้นประสาท เส้นเอ็นไหล่อักเสบ หรือภาวะกดทับร่วมกันสองจุด
อาการชาเสียวแปลบคล้ายกระแสไฟช็อต คือสัญญาณเตือนว่าเส้นประสาทกำลังเดือดร้อนและต้องการการแก้ไขที่ตรงจุด
คนไข้ส่วนใหญ่สามารถรักษาหายได้ด้วยวิธีประคับประคอง การปรับพฤติกรรม กายภาพบำบัด และการใช้เทคโนโลยีฉีดยานำทางด้วยอัลตราซาวด์ โดยไม่ต้องผ่าตัด
การละเลยทิ้งไว้จนเรื้อรัง อาจนำไปสู่ภาวะแทรกซ้อนรุนแรง เช่น กล้ามเนื้อโคนนิ้วหัวแม่มือฝ่อลีบ แขนอ่อนแรง หรือภาวะข้อไหล่ติดถาวร
การดูแลยศาสตร์ในการทำงาน การยืดเหยียดร่างกายเป็นประจำ และการสร้างกล้ามเนื้อรอบคอสะบักให้แข็งแรง คือวัคซีนที่ดีที่สุดในการป้องกันโรคนี้ไม่ให้กลับมาทำร้ายคุณอีก
บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป หากอาการไม่ดีขึ้นควรปรึกษาแพทย์
สามารถปรึกษาปัญหากระดูกและข้อ หรืออาการปวด ได้ที่
ผศ.นพ.ธนินนิตย์ ลีรพันธ์ (หมอเก่ง)
ผู้เชี่ยวชาญโรคกระดูกและข้อ
สอบถามปัญหาโรคกระดูกและข้อ ปวดหลัง ปวดคอ ปวดเข่า ปวดไหล่ กระดูกพรุน ได้ครับ
Line ID: @doctorkeng
โทร 081-5303666
“เราเชื่อว่า ‘ความเจ็บปวดไม่ควรจำกัดชีวิตคุณ’
หลายกรณีสามารถรักษาได้โดยไม่ต้องผ่าตัด
แต่สิ่งสำคัญที่สุดคือการวินิจฉัยที่ถูกต้อง
เพื่อเลือกวิธีรักษาที่เหมาะสมกับแต่ละคนอย่างแท้จริง”
#ปวดไหล่ #ปวดคอ #ชามือ #หมอนรองกระดูกคอทับเส้น #เอ็นไหล่อักเสบ #กระดูกคอเสื่อม #DoubleCrushSyndrome #ออฟฟิศซินโดรม #กายภาพบำบัด #อัลตราซาวด์ลดปวด #ปวดแขน #หมอเก่งกระดูกและข้อ #คลินิกกระดูกและข้อเชียงใหม่ #รักษาโดยไม่ต้องผ่าตัด #สุขภาพวัยทำงาน
Reference List
Upton AR, McComas AJ. The double-crush in nerve-entrapment syndromes. Lancet. 1973;2(7825):359-362.
สรุป: เส้นประสาทที่ถูกกดทับหลายจุดพร้อมกัน จะทำให้เกิดอาการปวดร้าวลงแขนได้ง่ายขึ้นCarette S, Fehlings MG. Cervical radiculopathy. N Engl J Med. 2005;353(4):392-399.
สรุป: โรครากประสาทคอทำให้ปวดร้าวจากคอลงแขน วินิจฉัยด้วย MRI และมีทั้งรักษาแบบไม่ผ่าตัดและผ่าตัดNeer CS 2nd. Anterior acromioplasty for the chronic impingement syndrome in the shoulder: a preliminary report. J Bone Joint Surg Am. 1972;54(1):41-50.
สรุป: อธิบายโรคไหล่ติดจากเอ็นถูกกดทับ ซึ่งเป็นสาเหตุสำคัญของอาการปวดไหล่Eubanks JD. Cervical radiculopathy: nonoperative management of neck pain and radicular symptoms. Am Fam Physician. 2010;81(1):33-40.
สรุป: ผู้ป่วยส่วนใหญ่ของโรครากประสาทคอสามารถรักษาได้โดยไม่ต้องผ่าตัดChang KV, Hung CY, Ali HS, Wang TG, Han DS, Chen WS. Ultrasound-guided injection for the treatment of cervical radiculopathy: a systematic review and meta-analysis. Pain Physician. 2016;19(6):E829-E841.
สรุป: การฉีดยาโดยใช้ ultrasound ช่วยให้รักษาอาการปวดร้าวลงแขนได้แม่นยำและปลอดภัย
Comments
Post a Comment